Halifeliğin Kaldırılması

HALİFELİĞİN KALDIRILMASI
(3 Mart 1924)
Nedenleri :
Cumhuriyetin ilanı ve cumhurbaşkanının seçilmesi ile halifeliğin bir rolünün kalmaması.

Eski rejim taraftarlarının sığınabilecekleri tek makam olarak halifeyi görmesi.

TBMM’deki bazı vekillerin Halife’yi TBMM’nin üstünde kabul etmesi.

Halife Abdülmecid Efendi’nin talimatlara uymaması ve yetkilerini aşacak uygulamalara girişmesi.

Batı’yı kendine örnek alan bir ülkede halifeliğin, laikliğe ve çağdaşlaşmaya engel olabileceği endişesi.

Ağa Han ve Ali Han’ın İsmet Paşa’ya, Halife’nin korunması için yazdıkları mektubun İsmet Paşa’dan önce Tanin Gazetesi’nin eline geçmesi ve bunun gazetede yayınlanması.
3 Mart 1924’te şu kararlar alınmıştır:
Halifelik kaldırılmıştır
Şer’iye ve Evkaf Vekâleti kaldırılmış, daha sonra yerine, Diyanet İşleri Başkanlığı ve Vakıflar Genel Müdürlüğü kurulmuştur
Erkân-ı Harbiye-i Umûmiye Vekâleti kaldırılmış, yerine Genelkurmay Başkanlığı kurularak, asker siyasetten uzaklaştırılmıştır.
Tevhid-i Tedrisat Kanunu kabul edilmiş, eğitimde birlik ve laiklik sağlanmıştır.
Osmanlı Hanedanı üyelerinin sınır dışına çıkarılması kararlaştırılmıştır.
Sonuçları :

Laikliğe geçişin en önemli aşaması tamamlanmıştır.

Türkiye Cumhuriyeti’nin karakteri tam olarak ortaya konmuştur.

Türkiye’de ümmetçilik arayışları sona ermiştir.

Ulusal egemenlik güç kazanmıştır.

İnkılapları gerçekleştirilmek için zemin hazırlanmıştır.